← Alle hoofdstukkenTerug naar mijn website

RENATO ROSSI · Integrale editie

Leesinstellingen

Ons gezin was nu compleet

Familiefoto uit Mijn Leven
Een jeugdportret van Marco.
Familiefoto uit Mijn Leven
Mijn twee kinderen Michael en Marco in hun tienerjaren.

Bijna vier jaar na de geboorte van Marco schonk het leven ons opnieuw een prachtig geschenk. Op 30 mei 1976 werd onze tweede zoon geboren. We noemden hem Michael. Het was een jaar dat veel mensen zich later zouden herinneren om de uitzonderlijke warmte. De zomer van 1976 zou een van de warmste van de eeuw worden.

Maar voor Dorina en mij zou dat jaar om een heel andere reden voor altijd in ons geheugen gegrift blijven. De geboorte van Michael verliep allesbehalve gemakkelijk. Dorina kreeg een bijzonder zware bevalling die meer dan twaalf uur duurde. Uur na uur verstreek. En zoals iedere man die naast de vrouw staat van wie hij houdt, voelde ik opnieuw hoe machteloos je op zo’n moment kunt zijn. Je kunt niets overnemen. Je kunt de pijn niet wegnemen.

Je kunt alleen aanwezig zijn. Wachten. Hopen. En verlangen naar het moment waarop iemand eindelijk zegt dat alles goed is afgelopen. Maar de bevalling werd nog moeilijker doordat Michael omgedraaid lag. Hij kwam met zijn twee voetjes eerst ter wereld. Voor Dorina moet het een verschrikkelijk zware beproeving zijn geweest. Meer dan twaalf uur had zij gevochten om ons kind ter wereld te brengen. Ik kon alleen maar bewondering voelen voor haar kracht.

En toen hij er eindelijk was... Michael. Ons tweede kind. Onze tweede zoon. Opnieuw voelde ik die overweldigende emotie die mijn hart bijna vier jaar eerder had vervuld bij de geboorte van Marco. Maar deze keer zat er ook een enorme opluchting bij. Na al die uren van spanning was hij eindelijk geboren. En Dorina had die moeilijke bevalling doorstaan.

Wanneer je zoiets meemaakt, besef je opnieuw hoe broos het leven kan zijn. Het ene ogenblik wacht je vol angst en onzekerheid. Het volgende ogenblik ligt daar een nieuw mensje. Je eigen kind. En plotseling lijkt al het andere onbelangrijk. Toen ik Michael voor het eerst zag, gingen mijn gedachten ook naar Marco. Hij was zelf nog maar een kleine jongen van drie jaar.

Maar vanaf dat moment was hij niet langer enig kind. Hij was grote broer geworden. Zelfs vandaag moet ik nog glimlachen wanneer ik aan die tijd terugdenk. Ik vroeg me af of Marco werkelijk begreep wat er was gebeurd. Waarschijnlijk niet helemaal. Maar ik zag zijn nieuwsgierigheid wanneer hij voorzichtig naar zijn kleine broertje keek.

Vanaf die dag begon er voor ons gezin een nieuw hoofdstuk. Ons huis kwam nog meer tot leven. Overal lag speelgoed. Er werd gelachen. Soms waren er tranen. En zoals in ieder gezin waren er ook bij ons kleine ruzietjes. Maar bovenal... Er was leven. Een huis vol leven. Dorina en ik deden wat duizenden jonge ouders iedere dag proberen te doen. We wilden onze kinderen alles geven wat binnen onze mogelijkheden lag.

Geen luxe. Maar liefde. Geen overvloed. Maar de warmte en geborgenheid van een hecht gezin. We wilden hun leren respect te hebben voor anderen. Eerlijk te zijn. Hun woord te houden. En nooit te vergeten waar hun familie vandaan kwam. Ook taal maakte deel uit van die bijzondere wereld waarin onze kinderen opgroeiden. Omdat Dorina Franse les gaf, spraken wij thuis vooral Frans. Buiten ons huis was het Nederlands de taal van ons dagelijkse leven.

En wanneer ik terugkwam op mijn cité De Lindeman, hoorde en sprak ik nog vaak het Italiaans waarmee ik zelf was opgegroeid. Drie talen. Maar ook drie werelden die deel uitmaakten van wie wij waren. Onze Italiaanse afkomst bleef altijd aanwezig. In onze gewoonten. In onze herinneringen. En vooral in onze verhalen. Verhalen over Loreto Aprutino. Over onze ouders en grootouders. Over de Abruzzen. Over mijn cité De Lindeman. Over de steenkoolmijnen.

En over de offers die onze ouders hadden gebracht om hun kinderen een betere toekomst te geven. Ik vond het belangrijk dat Marco en Michael begrepen dat hun leven deel uitmaakte van een verhaal dat lang vóór hun geboorte was begonnen. Ik wilde dat ze wisten wat hun grootouders hadden moeten achterlaten en hoeveel ze hadden opgeofferd, zodat hun kinderen en kleinkinderen in België kansen zouden krijgen die voor henzelf nooit vanzelfsprekend waren geweest.

Dat was de erfenis die ik hun wilde meegeven. Niet als een last. Maar als iets kostbaars. Iets om te bewaren. En misschien ooit zelf door te geven. Wanneer ik vandaag terugkijk, zie ik twee jongens die heel verschillend van elkaar waren. Ieder met zijn eigen karakter. Zijn eigen talenten. Zijn eigen dromen. Een vader leert al snel dat hij zijn kinderen niet met elkaar moet vergelijken. Ieder kind is uniek. Marco toonde al van jongs af aan een grote nieuwsgierigheid.

Hij stelde vragen. Hij wilde begrijpen hoe dingen werkten. Michael had zijn eigen karakter en zijn eigen kwaliteiten. En juist die verschillen maakten hen tot wie ze waren. Het mooiste was dat zij samen opgroeiden. Ze speelden samen. Ze lachten samen. En ja... Af en toe haalden ze samen ook wat kattenkwaad uit. Precies zoals een jeugd hoort te zijn. Ons gezin was nu compleet.

Wanneer ik na een lange werkdag thuiskwam en de stemmen van mijn kinderen hoorde, leken de zorgen van die dag vanzelf naar de achtergrond te verdwijnen. Op zulke momenten begon ik werkelijk te begrijpen waar echte rijkdom te vinden is. Niet op een bankrekening. Maar rond de keukentafel. In de glimlach van een kind. In de hand van de persoon van wie je houdt. In de stille geborgenheid van een huis waarin iedereen zich veilig voelt.

Dat was het geluk dat wij toen beleefden. Een eenvoudig geluk. Maar misschien is juist dat eenvoudige geluk wel een van de kostbaarste geschenken die een mens in zijn leven kan ontvangen. Toen had ik nog geen idee welke wegen het leven later voor Marco en Michael zou uitstippelen. Dat hoefde ik toen ook niet te weten.

Op dat moment waren zij gewoon onze twee jongens. Onze kinderen. En na die moeilijke uren waarin Michael ter wereld was gekomen, voelde ik vooral dankbaarheid. Dankbaarheid voor Dorina. Voor haar kracht. Voor Marco. Voor Michael. Voor ons gezin. Ik wist maar één ding. Ik zou alles doen wat binnen mijn mogelijkheden lag om mijn kinderen de kansen te geven die mijn ouders en ik zelf nooit hadden gekregen.

Vanaf dat moment werd dat een van de belangrijkste opdrachten van mijn leven. En misschien... ook wel een van de mooiste.

Familiefoto uit Mijn Leven
Dorina en ik op onze huwelijksdag in 1971 het begin van een leven dat wij samen zouden opbouwen.
Familiefoto uit Mijn Leven
Samen aan tafel een eenvoudig moment dat voor mij veel betekent.
Familiefoto uit Mijn Leven
Een teder moment met Dorina, de vrouw die al die jaren naast mij is blijven staan.
Familiefoto uit Mijn Leven
Dorina en ik met onze zoon Marco.