← Alle hoofdstukkenTerug naar mijn website

RENATO ROSSI · Integrale editie

Leesinstellingen

Een onderneming gebouwd op vertrouwen

Wanneer mensen mij vandaag vragen wat het kostbaarste bezit van een onderneming is, verwachten zij meestal dat ik antwoord: Geld. Gebouwen. Of technologie. Mijn antwoord is altijd anders geweest. Vertrouwen. Alles wat ik in mijn leven heb opgebouwd, is uit vertrouwen ontstaan. Een fabrikant vertrouwde mij de vertegenwoordiging van zijn onderneming toe omdat hij in mij geloofde. Een klant plaatste een bestelling omdat hij op mijn woord vertrouwde.

Een medewerker koos ervoor om samen met ons aan de toekomst te bouwen omdat hij in onze visie geloofde. Vertrouwen kun je niet kopen. Je moet het verdienen. Iedere dag opnieuw. Zo heb ik altijd gewerkt. Voor mij had een handdruk werkelijk betekenis. Wanneer ik iemand mijn woord gaf, voelde ik mij daar moreel aan gebonden. Ook wanneer er niets op papier stond.

Misschien was dat een ouderwetse manier van zakendoen. Maar het was de manier die paste bij de man die ik was. Tijdens mijn vele reizen naar Italië merkte ik dat fabrikanten mij na verloop van tijd niet langer alleen als hun vertegenwoordiger zagen. Ze vroegen mijn mening. Over hun producten. Hun organisatie. Hun marketing. En hun nieuwe collecties. Soms vroegen ze zelfs advies over beslissingen die eigenlijk helemaal niet tot mijn verantwoordelijkheid behoorden.

Ik beschouwde dat als een groot compliment. Niet omdat ik dacht dat ik alles wist. Maar omdat ze mijn eerlijkheid waardeerden. Wanneer ik vond dat iets goed was gedaan, zei ik dat. En wanneer ik dacht dat iets beter kon, zei ik dat ook. Dat was niet altijd gemakkelijk.

Maar met de jaren had ik geleerd dat eerlijkheid uiteindelijk veel meer waard is dan mooie woorden zonder betekenis. Diezelfde openheid probeerde ik ook binnen Piramedia te bewaren. De deur van mijn kantoor stond bijna altijd open. Iedereen kon bij mij binnenkomen. Met een vraag. Een idee. Of een probleem. Ik heb nooit geloofd in muren tussen mensen. We waren collega’s.

Maar vóór alles waren we mensen die samen aan hetzelfde doel werkten. Ik herinner mij nog een avond waarop bijna iedereen al naar huis was. Alleen Marco en ik waren er nog. Buiten viel een zachte regen. De showroom was in stilte gehuld. Het licht weerspiegelde in de glazen wanden van de Piramide. We zaten tegenover elkaar. Ieder met een kop koffie in de hand. Geen handen meer op de toetsenborden. Geen bezoekers.

Geen telefoon die rinkelde. Alleen een vader en zijn zoon. Marco keek rond in de inmiddels lege showroom en vroeg plotseling:

‘Papa... denk je dat we werkelijk iets aan het veranderen zijn?’ Ik keek om mij heen. Naar de collecties. Naar de bureaus. Naar de computers die op de achtergrond zachtjes bleven zoemen. Toen antwoordde ik:

‘Ik weet het niet.’ Hij keek mij verbaasd aan. Ik glimlachte.

‘Wat ik wel weet,’ zei ik, ‘is dat we iedere dag proberen de dingen een beetje beter te doen dan gisteren. Als we daarmee doorgaan, zal de toekomst ons wel vertellen of we werkelijk iets hebben veranderd.’

Marco knikte. Veel van onze gesprekken waren zo. Ze draaiden zelden om wat de onderneming ons persoonlijk zou kunnen opleveren. We spraken over ideeën. Over mensen. Over mogelijkheden. Dat geloof verbond ons. Maar wanneer je een onderneming op vertrouwen bouwt, ga je er bijna vanzelf van uit dat anderen op ongeveer dezelfde manier naar de wereld kijken. Dat is niet altijd zo. Ieder mens draagt zijn eigen dromen met zich mee. Zijn eigen angsten.

Zijn eigen verantwoordelijkheden. En soms ook zijn eigen belangen. Dat is geen verwijt. Het is eenvoudigweg de werkelijkheid. Ook wij zouden die les uiteindelijk leren. Niet omdat de mensen rondom ons slecht waren. Maar omdat het leven ieder van ons soms voor keuzes plaatst waarop niemand werkelijk voorbereid is.

Wanneer ik vandaag terugdenk aan die avond in de Piramide, zie ik geen ondernemer meer. Ik zie een vader die trots was op zijn zoon. En een zoon die oprecht geloofde dat hij samen met zijn vader iets moois kon achterlaten. Dat beeld betekent voor mij veel meer dan welk professioneel succes dan ook. Ondernemingen kunnen verdwijnen. Gebouwen kunnen worden verkocht. Computers raken verouderd.

Maar dat gesprek tussen een vader en zijn zoon... dat draag ik nog iedere dag met mij mee. En misschien is dat wel de grootste schat die Piramedia mij heeft nagelaten.