← Alle hoofdstukkenTerug naar mijn website

RENATO ROSSI · Integrale editie

Leesinstellingen

Mensen zijn altijd belangrijker geweest dan de onderneming

Wanneer ik vandaag terugkijk op de jaren van Piramedia, merk ik dat mijn herinneringen zelden beginnen met een contract. Of met een computer. En al helemaal niet met een groot project. Mijn herinneringen beginnen bijna altijd met een gezicht. Een glimlach. Een stem. Misschien zegt dat alleen al veel over de mens die ik ben. Mijn hele leven heb ik ondernemingen opgebouwd.

Maar wat ik daarin altijd zocht, was iets anders. Mensen samenbrengen. Dat begon al lang vóór Piramedia. Eerst in de wereld van de koffie. Daarna in de keramieksector. En uiteindelijk in de Glazen Piramide. Ik heb altijd geloofd dat er vanzelf mooie dingen kunnen ontstaan wanneer de juiste mensen elkaar ontmoeten.

Daarom organiseerde ik graag bijeenkomsten. Demonstraties. Zakenlunches. Avonden samen. Bezoeken aan Italië. Niet alleen om zaken te doen. Maar omdat ik wist dat vertrouwen groeit wanneer mensen elkaar werkelijk leren kennen. De Italiaanse fabrikanten waren soms verbaasd over onze manier van werken. Voor hen was België een relatief kleine markt.

Maar zodra ze de Piramide binnenkwamen, voelden ze dat daar iets bijzonders gebeurde. Er werd gewerkt. Er werd nagedacht. Er werd gelachen. Er werd gedroomd. Iedere bezoeker kon dat voelen. Dat maakte mij trots. Niet omdat het mijn onderneming was. Maar omdat iedereen die door onze deuren naar binnen kwam zich werkelijk welkom voelde. Dat was voor mij essentieel. Wie binnenkwam, mocht zich nooit zomaar een nummer voelen. Iedereen was onze gast.

Waarschijnlijk had ik die houding, zonder het zelf te beseffen, van mijn moeder geleerd. De deur van haar huis stond altijd open. Wie er ook binnenkwam, kreeg eerst een stoel aangeboden. Daarna een kop koffie. En pas dan begon het gesprek. Diezelfde warmte probeerde ik mee te nemen in mijn professionele leven. Niet als een zakelijke techniek.

Maar omdat gastvrijheid voor mij een vorm van respect was. Misschien was dat de reden waarom de Piramide voor zoveel mensen nooit alleen als een kantoor aanvoelde. Het was een ontmoetingsplaats. Soms duurden gesprekken urenlang. Niet omdat er nog zaken besproken moesten worden. Maar gewoon omdat niemand haast had om naar huis te gaan. Daar ontstonden vriendschappen. Echte vriendschappen. Mensen vertelden over hun kinderen. Over hun ouders. Over hun zorgen, waarvan vele helemaal niets met het werk te maken hadden.

Voor mij waren dat nooit verloren uren. Integendeel. Het waren juist de uren waarin mensen elkaar werkelijk leerden kennen. Vandaag hoor ik ondernemers vaak spreken over netwerken. Klantenrelaties. Bedrijfsstrategieën. Dat zijn belangrijke begrippen. Maar voor mij is ondernemen altijd iets veel eenvoudigers geweest. De ene mens moet de andere nog in de ogen kunnen kijken. Op de dag dat dit verdwijnt, verliest een onderneming haar menselijke ziel. Ik heb altijd geloofd dat eerlijkheid de beste investering is.

Niet omdat ze onmiddellijk resultaat oplevert. Maar omdat ze nog vele jaren vruchten kan blijven dragen. Het vertrouwen van andere mensen heeft mij in mijn leven ontelbare kansen gegeven. Het heeft mij zelfs tweede kansen geschonken. En daarvoor zal ik altijd dankbaar blijven. Wanneer ik vandaag aan Piramedia denk, is het niet de software die als eerste in mijn gedachten komt. Niet de kantoren. Niet de technologie. Ik zie de mensen. Marco, die vol enthousiasme een nieuw idee uitlegt.

Cristina, die rustig en nauwkeurig alles organiseert. Onze medewerkers, die bereid waren na de werkuren te blijven wanneer dat nodig was. De Italiaanse fabrikanten die hun vertrouwen in ons stelden. De architecten die nieuwsgierig en met een open geest naar ons toe kwamen. De klanten die geloofden in een jonge onderneming met grote dromen. Samen vertellen zij het ware verhaal van Piramedia. Geen enkele onderneming wordt door één mens alleen opgebouwd. Ook de onze niet.

Misschien heb ik de eerste steen gelegd. Marco bouwde nieuwe kamers. En vele andere mensen hielpen mee om van dat huis een plaats vol leven te maken. Dat is de waarheid. Juist daarom heb ik vandaag geen behoefte om alle verdiensten voor mezelf op te eisen. Die verdienste behoort toe aan iedereen die, al was het maar voor korte tijd, heeft meegeholpen om onze droom werkelijkheid te laten worden.

Als iemand zich mij later nog herinnert, hoop ik dat men mij niet alleen zal herinneren als de man die een onderneming heeft opgericht. Ik hoop dat men zich iemand zal herinneren die mensen wist samen te brengen. Want ondernemingen hebben een begin en een einde. Maar vriendschap. Respect. En dankbaarheid... dat zijn de dingen die een leven werkelijk betekenis geven.

En als mijn kleinkinderen op een dag, wanneer ze dit boek sluiten, juist die boodschap met zich meedragen, dan weet ik dat mijn verhaal niet voor niets is verteld.