Hoofdstuk 13 Mijn handen en mijn eerste echte werk
Toen ik de school verliet, had ik geen groot plan voor mijn toekomst. Zoals zoveel jonge mannen van mijn generatie werd van mij verwacht dat ik ging werken. Niet omdat ik precies wist wat ik wilde worden. Maar omdat dat nu eenmaal de volgende stap in het leven was. Ik werd aangenomen om in een fabriek te gaan werken. Alles was geregeld. Ik hoefde alleen nog maar naar binnen te gaan en aan mijn eerste werkdag te beginnen. Maar toen ik bij de fabriekspoort aankwam, gebeurde er iets. Ik bleef staan. Ik keek naar die poort. Naar de mensen die naar binnen gingen. En diep in mij voelde ik iets wat ik op dat moment nauwelijks kon verklaren. Dit was niet mijn weg. Ik wist nog niet wat mijn weg dan wél zou zijn. Ik had geen ander werk dat op mij wachtte. Geen zekerheid.
Geen groot toekomstplan. Maar ik wist één ding. Ik wilde daar niet naar binnen. En dus draaide ik mij om. Ik heb nooit in die fabriek gewerkt. Vandaag lijkt dat misschien een klein moment. Maar wanneer ik terugkijk op mijn leven, zie ik hoe belangrijk die beslissing eigenlijk was. Voor het eerst koos ik niet de weg die voor mij klaar lag. Ik koos de onzekerheid van een weg die ik zelf nog moest ontdekken. Dat vroeg geen grote woorden. Alleen de moed om mij om te draaien en verder te zoeken. Mijn vader en mijn oudste broer hadden voor mij een technische opleiding gekozen. Zij geloofden dat elektromechanica mij in de streek van Luik een zekere toekomst zou geven. Ik begreep hun redenering. Maar mijn hart lag bij talen, handel en het contact met mensen. Ik had geen diploma dat mij zekerheid gaf. Ik bezat alleen mijn nieuwsgierigheid, mijn werklust en mijn handen.
Die handen wilden begrijpen hoe dingen werkten. Ze wilden proberen, herstellen en verbeteren. Ze leerden door iets werkelijk vast te nemen. Niet uit theorie, maar uit de praktijk. Later heb ik vaak ervaren dat een mens niet alleen op school gevormd wordt. Ook het werk leert ons iets. Mensen leren ons iets. Fouten leren ons iets. En soms leert één beslissing ons meer dan een volledig schooljaar. Aan die fabriekspoort leerde ik naar mijn innerlijke stem te luisteren. Ik wist niet waarheen zij mij zou brengen. Ik wist alleen dat ik niet mocht doen alsof ik haar niet hoorde. Mijn handen hadden nog geen beroep gevonden. Maar ik had wel mijn eerste eigen keuze gemaakt. De weg die daarna volgde, zou mij eerst naar Rubens brengen. En vervolgens naar een wereld die mijn hele leven zou veranderen. De wereld van FAEMA en de espresso.
Mijn eerste echte stap in de wereld waarin ik later zou terechtkomen, begon bij een bedrijf dat Rubens heette. Rubens leverde materiaal en oplossingen voor grootkeukens. Restaurants. Hotels. Bedrijven. Scholen. Ziekenhuizen. Voor het eerst zag ik hoeveel techniek, planning en vakmanschap er schuilgaan achter iedere professionele keuken. Daar leerde ik Benoit kennen. Hij werd voor mij meer dan een collega. Ik bewonderde zijn rust, zijn vakkennis en de ernst waarmee hij iedere opdracht uitvoerde. Van hem leerde ik dat goed werk begint met aandacht. Niet alleen aandacht voor een toestel. Ook voor de mens die ermee moet werken. In die jaren werden veel installaties van stadsgas naar aardgas omgebouwd. Dat was nauwkeurig en verantwoordelijk werk. Brander na brander moest worden aangepast en gecontroleerd. Een kleine fout kon grote gevolgen hebben. Ik leerde dus niet alleen met mijn handen te werken. Ik leerde vooruitdenken. Controleren. En verantwoordelijkheid dragen voor wat ik achterliet.
Sommige opdrachten vroegen bijna het onmogelijke. Ik herinner mij een werkperiode die op zondagavond rond zes uur begon en pas op woensdagmorgen omstreeks tien uur eindigde. Bijna achtenveertig uur waren we in de weer. De vermoeidheid was enorm. Maar de installatie moest klaar zijn en veilig functioneren. Wij gingen door. Het werk was zwaar voor mijn lichaam. Ik moest toestellen verplaatsen. Bukken. Heffen. Lange uren rechtstaan. Mijn rug begon mij steeds duidelijker te waarschuwen. Ik was jong en dacht dat pijn vanzelf wel weer zou verdwijnen. Maar zij bleef terugkomen. Achteraf gezien was dat de eerste keer dat mijn lichaam mij eraan herinnerde dat ook doorzettingsvermogen grenzen heeft. Toch gaf Rubens mij veel. Ik leerde luisteren naar klanten. Ik leerde zoeken naar de werkelijke oorzaak van een probleem. En ik leerde dat dienstverlening veel verder gaat dan een toestel afleveren.